[ZDROWIE] 22 lipca - Światowy Dzień Mózgu. Warto w tym dniu dowiedzieć się czym jest migrena przewlekła i co ma wspólnego z depresją

Pacjenci z migreną przewlekłą mają 6 krotnie wyższe ryzyko zachorowania na depresję!
Na depresję choruje aż 11% z nich.
Migrena, choć często uznawana za zwykłą fanaberię i wymówkę jest tak naprawdę bardzo poważną chorobą neurologiczną, która wpływa na całokształt funkcjonowania pacjenta. Jej najcięższą postacią jest migrena przewlekła, na którą cierpi ok. 300 000 Polaków w różnych etapach swojego życia. Ataki migreny występują przez ponad 15 dni w miesiącu, ok. 184 dni w roku, wykluczając jednocześnie pacjenta z normalnego życia, uniemożliwiając funkcjonowanie społeczne, rodzinne czy zawodowe. Ciągłe życie w bólu sprawia, że pacjenci są dużo bardziej narażeni na depresję, która niezauważona i nieleczona może być bardzo tragiczna w skutkach. Im większa liczba dni z migrenowym bólem głowy, tym większe prawdopodobieństwo wystąpienia depresji. Aż 11% pacjentów z migreną przewlekłą cierpi na depresję.

Więcej czytaj dziś na: http://www.czest.info/zdrowie

Pacjencie ze stwardnieniem rozsianym, nie daj się zimie!

Zimą zamykamy się w domach i wolimy spędzać czas pod kocem z dobrym filmem lub książką w ręku. W tym czasie częstotliwość wysiłku fizycznego zwykle zostaje ograniczona do minimum a czasami nawet wstrzymana. Co z punktu widzenia osób cierpiących na stwardnienie rozsiane (SM) jest niewskazane. Dlaczego? Aktywność fizyczna jest bardzo istotna w procesie leczenia pacjentów z SM. Dlatego zimowa aura nie powinna być przyczyną przerwania regularnie prowadzonego wysiłku.
 Więcej czytaj na: http://czest.info/zdrowie

Stany depresyjne i zaburzenia nastroju w przebiegu uzależnień

Rozmawiamy ze  Sławomirem Wolniakiem, lekarzem specjalistą psychiatrą, ordynatorem Kliniki Wolmed w Dubiu k. Bełchatowa: http://czest.info/zdrowie

[POLECAMY KSIĄŻKĘ] Dobra pamięć, zła pamięć - Ewa Woydyłło

Nowa książka wybitnej psycholog. O pamięci. I sztuce zapominania.

 Jak działa nasza pamięć? Dlaczego jedne zdarzenia doskonale zapamiętujemy, a inne wymazujemy z pamięci? Jak ćwiczyć pamięć? I w końcu: czy niezawodna pamięć, o której często marzymy i której często pragniemy, rzeczywiście  jest nam tak bardzo potrzebna?


 Najnowsza książka Ewy Woydyłło to pod wieloma względami rewolucja w myśleniu o pamięci. Znana psycholog pisze bowiem nie tylko o tym, jak dbać o swą pamięć, ale przede wszystkim o tym, jak ćwiczyć się w zapominaniu. Pamięć może przecież być źródłem cierpień, może posiadać toksyczną moc, z którą trzeba umieć walczyć. Ta książka dla wielu osób może stać się orężem w tej trudnej walce.


 Ewa Woydyłło zaprasza czytelników do swego gabinetu terapeutycznego i doradza, jak uwolnić się od pamięci złej. Pokazuje, jak wydobyć dobre wspomnienia i pozwolić im zapanować nad złymi, które często nas zniewalają. Autorce pomagają w tym zaproszeni rozmówcy:


     Anna Dodziuk – psychoterapeutka, autorka książek psychologicznych, która opowiada, jak radzić sobie ze skazą wstydu i winy;
     Małgorzata Sieczkowska – psychoterapeutka, trenerka w zakresie Somatic Experiencing, która dzieli się swoją wiedzą na temat leczenia traum;
     Jerzy Korzewski– psycholog kliniczny, psycho- i hipnoterapeuta, który wyjaśnia rolę hipnozy w docieraniu do ukrytej w nieświadomości prawdy o sobie;
     Wiktor Osiatyński –  prawnik, autor książek o uzależnieniu i jego pokonywaniu, który przekonuje,  że rozwój osobisty polega między innymi na pracy nad własną pamięcią.

[ZDROWIE] Kombinezon rehabilitacyjny SPIDERSUIT - niesamowite możliwości terapeutyczne.

Od 2007 roku Centrum Rehabilitacyjne REN-POL prowadzi terapię dzieci, młodzieży i dorosłych z użyciem  wielu  urządzeń wspomagających rehabilitację pacjentów.

Doświadczenie i obserwacje w rehabilitacji dzieci skłoniło zespół rehabilitantów do stworzenia urządzenia o nazwie - SpiderSuit, które nie tylko w swojej konstrukcji niweluje błędy technologiczne poprzednich wersji  kombinezonów, ale przede wszystkim daje niesamowite możliwości terapeutyczne.
Więcej: http://czest.info/zdrowie

Co 12. osoba na świecie żyje z WZW

O szansach i wyzwaniach polskiej hepatologii będą dyskutowali 

w Częstochowie eksperci podczas Ogólnopolskiego Zjazdu Organizacji Pozarządowych działających na rzecz osób z chorobami wątroby.

Szacuje się, że z wirusami HBV i HCV żyje w sumie ponad 500 milionów osób na całym świecie. Zdaniem Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) wirusowe zapalenie wątroby to obecnie jedna 

z czterech najgroźniejszych chorób zakaźnych. Po raz 12. organizacje pozarządowe, lekarze i eksperci z całej Polski spotkają się w Częstochowie, by szukać pomocy dla polskich pacjentów z problemami hepatologicznymi. Ideą tego wydarzenia, otwartego dla wszystkich słuchaczy, jest edukacja w zakresie schorzeń wątroby, które często przebiegają bezobjawowo. Wciąż brakuje Polakom wiedzy na temat dróg zakażenia, podstawowych działań profilaktycznych i diagnostyki.

Zakażenia wirusami hepatotropowymi to aktualnie jeden z najważniejszych problemów epidemiologicznych zdrowia publicznego. Wirusowe zapalenie wątroby jest 8. pod względem liczby zgonów przyczyną śmierci na świecie. To choroba 100 razy bardziej zakaźna niż wirus HIV i występująca w populacji częściej niż jakikolwiek nowotwór. Co 12. osoba na świecie jest nosicielem wirusa zapalenia wątroby typu B (HBV) lub typu C (HCV). Oznacza to, że ryzyko rozwoju u niej pierwotnego raka wątroby jest 100-krotne w porównaniu z ryzykiem rozwoju tego nowotworu w populacji ogólnej. Jedna trzecia populacji miała styczność z jednym z tych wirusów. Zdaniem prof. Krzysztofa Simona z Wojewódzkiego Szpitala Specjalistycznego we Wrocławiu, w Polsce obecność przeciwciał anty-hcv można stwierdzić u ok. 720 tys. osób. Trwale zakażonych, replikujących ten wirus osób jest ok. 200 tys., w tym pilnego leczenia wymaga ok 75 tys. chorych.

Dlaczego schorzenia hepatologiczne są tak groźne? W przypadku WZW C często używa się określenia „cichy zabójca”. Wynika to z faktu, że podczas pierwszego etapu choroby jedynie 30% pacjentów obserwuje jakiekolwiek objawy. Rzadko zostają one skojarzone z wirusem HCV. Konsekwencje są dramatyczne. Zakażenie może prowadzić do ciężkiego zapalenia wątroby, którego powikłania obejmują stany poważnego zagrożenia zdrowia, takie jak niewydolność wątroby, konieczność przeszczepu wątroby, marskość wątroby czy rak wątrobowokomórkowy.

Tematem tegorocznego Zjazdu w Częstochowie będą między innymi: skuteczna diagnostyka, możliwości wykonywania badań i ich wartość kliniczna. Wśród paneli tematycznych znajdą się również zagadnienia dotyczące nowych programów terapeutycznych. Wydarzenie będzie okazją do zbiorowej
i indywidulanej konsultacji ze specjalistami w dziedzinie hepatologii, transplantologii, endokrynologii, psychologii i pediatrii. Wśród prelegentów 12. Zjazdu znaleźli się: dr n. med. Arkadiusz Pisula – specjalista chorób zakaźnych z ID Clinic w Mysłowicach, dr n. med. Ewa Janczewska – Kazek – specjalista chorób zakaźnych z ID Clinic w Mysłowicach, dr n. med. Katarzyna Kalita – specjalista w dziedzinie medycyny nuklearnej z Zakładu Medycyny Nuklearnej UM w Łodzi i prof. dr n. med. Wiesław Kryczka – Ordynator Kliniki Chorób Zakaźnych Wojewódzkiego Szpitala Zespolonego w Kielcach. Koordynatorem medycznym Zjazdu jest dr n. med. Zbigniew Deroń – Ordynator Oddziału Obserwacyjno - Zakaźnego Wojewódzkiego Specjalistycznego Szpitala im. dr Władysława Biegańskiego w Łodzi.

„Na pierwszy Zjazd organizowany przez nasze Stowarzyszenie przybyło 700 osób. To dużo. To znaczy, że odpowiadamy na prawdziwe potrzeby osób dotkniętych chorobami hepatologicznymi. Naszą misją jest tworzenie platformy wymiany myśli i informacji na temat WZW. W tym celu każdego roku
w Częstochowie spotykają się wybitni eksperci i organizacje na co dzień działające w interesie chorych. Spotykają się, by wspólnie walczyć o lepsze jutro dla polskiego pacjenta” – powiedział Tomasz Paluch, Prezes Stowarzyszenia Pomocy Pacjentom ze Schorzeniami Wątroby na tle wirusowym SOS-WZW. „Chorzy mogą szukać pomocy również na stronach www poświęconych wirusowym zapaleniom wątroby np. www.leczhcv.pl lub stronie naszego stowarzyszenia www.sos-wzw.pl” – dodał.

„Spotykamy się w Częstochowie, by rozmawiać o nowych terapiach, a także zmieniających się realiach, w których leczą się polscy pacjenci. Kluczem do walki z wirusami zapalenia wątroby jest i pozostanie edukacja. Wiedza o drogach zakażenia WZW to podstawa, jeśli chcemy uniknąć niezwykle poważnych konsekwencji zakażenia” – powiedziała dr Ewa Janczewska - Kazek, specjalista chorób zakaźnych z ID Clinic w Mysłowicach, prelegent Zjazdu.

[ZDROWIE] Zaburzona osobowość skutkuje agresją

- Mój syn wykazuje ogromną agresywność. Podobną jak jego ojciec, który opuścił nas, gdy syn miał zaledwie dwa latka. Teraz ma 20 – gdy się denerwuje niszczy wszystko, co ma pod ręką. Nieważne, czy jest to drogi telefon, którym potrafi rzucić o ścianę, czy moje okulary. Kiedyś uderzył nawet swoją koleżankę. Później oczywiście przeprasza za swoje zachowanie, bardzo go żałuje, ale ja wiem, że podobna sytuacja się powtórzy. Swoim zachowaniem prezentuje dwa oblicza – dobrego studenta i człowieka, który nie panuje nad swoimi emocjami i agresywnym zachowaniem. Czy powinnam namówić syna na wizytę u psychiatry?

Na pytania Czytelników odpowiada Sławomir Wolniak, lekarz specjalista psychiatra, ordynator Kliniki Wolmed w Dubiu k. Bełchatowa: http://czest.info/zdrowie

"Stawką jest życie" - bezpłatne warsztaty dla hazardzistów w Klinice Wolmed

Zaczyna się bardzo niewinnie -  od grania dla przyjemności i przegrywania drobnych sum pieniędzy. Z czasem może kończyć się utratą części majątku, zadłużaniem się na ogromne kwoty. Uzależnienia behawioralne, jak hazard i zakupoholizm, nie wiążą się z zażywaniem żadnych substancji psychoaktywnych, a mimo to są groźne i przynoszą ogromne szkody. Dotyczą osób w każdym wieku i, niestety, występują coraz częściej.

            Od gier hazardowych, według szacunków, uzależnionych jest ponad milion Polaków.
-  Uzależnienie od hazardu to silna potrzeba, wręcz przymus grania na automatach, ruletce, w karty czy w internecie - bo tylko w taki sposób dana osoba pozbędzie się nieznośnego dla niej napięcia psychicznego mówi Sławomir Wolniak, ordynator Kliniki Psychiatrycznej i Terapii Uzależnień Wolmed w Dubiu k. Bełchatowa. - Gdy wygrywa, czuje się mocniejsza, silniejsza i to mobilizuje ją do dalszej gry. Gorzej, gdy przegrywa jedną partię za drugą. Gdy gra się kończy, a pieniądze przepadną, pojawia się ogromne poczucie winy. Obniża się nastrój, który osoba uzależniona stara się poprawić, zaczyna więc kolejną grę. I tak koło się zamyka. Niestety, z czasem uzależnienie się pogłębia, dochodzi do utraty coraz większej ilości pieniędzy i popadania w długi.

            Nie każdy hazardzista zdaje sobie sprawę z tego, że jest uzależniony i potrzebuje pomocy. Wystarczy, że utraci kontrolę nad swoimi emocjami i nawet ogromne zadłużenie nie będzie w stanie go powstrzymać przed dalszym graniem. Podobne mechanizmy występują w przypadku zakupoholizmu. - Uzależniona od robienia zakupów osoba nie kontroluje wydawania pieniędzy na rzeczy, które sa dla niej atrakcyjne, ale niekoniecznie potrzebne – mówi lekarz. - Wydaje na nie ok. 60% swoich dochodów. W centrach handlowych spędza od 20 do 40 godzin tygodniowo. Właśnie tam czuje się spełniona, ma przypływ endorfin do mózgu, jest zadowolona i szczęśliwa. Zjawisko zakupoholizmu nie jest przypisane ani do żadnej płci, ani do grupy wiekowej czy zawodowej. Wg. badań problem ten ma ok. 6% ludzi.

            Jedynym wyjściem z uzależnienia behawioralnego jest skorzystanie z pomocy specjalisty. Taką możliwość dają bezpłatne warsztaty psychoedukacyjne, które organizuje Klinika Wolmed. Rekrutacja właśnie się rozpoczęła.

            "Stawką jest życie" to nazwa projektu z 6-tygodniową bezpłatną terapią dla osób uzależnionych od hazardu. - Projekt będzie realizowany w Klinice Wolmed w Dubiu i zakłada terapię indywidualną i grupową,  poradnictwo rodzinne, konsultacje prawne i ekonomiczne oraz trening sportowy – wyjaśnia Liliana Mikła, manager Kliniki Wolmed, koordynator projektu. - Uczestnicy terapii mają zapewnione wyżywienie oraz noclegi w Klinice.

Turnusy terapeutyczne będą realizowane w następujących terminach: 

5.05.-14.06.2014 r.

8.09-18.10.2014 r.

10.11-20.12.2014 r.

Kolejny projekt realizowany przez Klinikę Wolmed pod nazwą  "Idź z nami w dobrym kierunku" polega na:

–                    bezpłatnych sesjach wsparcia terapeutycznego

–                    grupowych warsztatach wsparcia dla osób uzależnionych od hazardu bądź zakupów

–                    bezpłatnych poradach dla rodzin osób uzależnionych od hazardu bądź zakupów

–                    grupowych warsztatach rozwoju osobistego także skierowanych do rodzin

Również w tym projekcie pacjenci i ich rodziny mają zapewnione bezpłatne porady radcy prawnego i ekonomisty. Projekt jest realizowany w Poradni Zdrowia Psychicznego i Leczenia Uzależnień  przy ul. Opalowej 9 w Bełchatowie. Oba projekty trwają od marca do grudnia 2014 r. I są realizowane w ramach programu Ministra Zdrowia poprzez Krajowe Biuro Do Spraw Przeciwdziałania Narkomanii. Szczegółowe informacje pod numerem telefonu: 44/635-63-03.

Tak łatwo się uzależnić...

- Moja żona zawsze była bardzo wrażliwą kobietą. Kiedy miała nerwowe okresy w pracy, bardzo to przeżywała, nie mogła spać w nocy, była kłębkiem nerwów. I zazwyczaj radziła sobie z problemami, aż do czasu gdy stwierdziła, że, dłużej nie da rady i pójdzie do lekarza po środki na uspokojenie. Gdy zaczynała je brać, czuła się bardzo dobrze. Była wyciszona, opanowana, ale nie przytłumiona, więc chwaliliśmy ich działanie. Z czasem jednak, by osiągnąć ten sam efekt, żona zaczęła brać większe dawki leku. Kiedy próbowała go odstawić, bardzo źle się czuła, trzęsło ją „od środka”. Czy możliwe jest samodzielne redukowanie dawki leków? Czy powinienem namówić żonę na wizytę u specjalisty? - pyta Krzysztof, 38 lat

Na pytania Czytelników odpowiada Sławomir Wolniak, lekarz specjalista psychiatra, ordynator Kliniki Wolmed w Dubiu k. Bełchatowa: http://czest.info/zdrowie

Niepłodność- jak sobie radzić?

- Moja siostra, mężatka prawie od 4 lat, nie może zajść w ciążę. Jest tym załamana. Leczy się, ale bezskutecznie. Nie znam szczegółów, bo niewiele mówi na ten temat, ale widzę, że to dla niej ogromny problem. Wiem jednak, że problem natury fizycznej to jedno, nie bez znaczenia jest też psychologiczny aspekt. Czy wizyta u psychologa, bądź psychiatry mogłaby pomóc? - pyta Jolanta, 29 lat

 Na pytania Czytelników odpowiada Sławomir Wolniak, lekarz specjalista psychiatra, ordynator Kliniki Wolmed w Dubiu k. Bełchatowa: http://czest.info/zdrowie

Leczenie krok po kroku: alkoholizm, detox, terapia.

- Mój tata jest uzależniony od alkoholu. Przez jego chorobę cierpi cała rodzina. Nie ma mowy o normalnym funkcjonowaniu, całe życie kręci się wokół jego picia. Chociaż oboje z siostrą jesteśmy już dorośli i wyprowadziliśmy się z domu, bardzo nas to boli. Z tatą mieszka mama i to ona najbardziej cierpi przez jego nałóg. Na jego zaspokojenie potrzeba dużo pieniędzy. Rodzice wiecznie borykają się z ich brakiem.  Tata wciąż jest aktywny zawodowo, ale boję się, że może stracić pracę. Ostrzegano go już, że jeśli nie podejmie leczenia, zostanie zwolniony. Kilka razy został złapany w pracy po pijanemu. Jesli tak się stanie, nie będzie miał już żadnej motywacji, by przestać pić. Chcemy namówić go na odtrucie i terapię. Na czym dokładnie polega leczenie alkoholika? - pyta Damian, 27 lat

Na pytania Czytelników odpowiada Sławomir Wolniak, lekarz specjalista psychiatra, ordynator Kliniki Wolmed w Dubiu k. Bełchatowa: http://czest.info/zdrowie

[WAŻNY TEMAT] Czy uzależnienie od komputera, internetu, gier, jest poważne? Jak sobie z nim poradzić?

Panie doktorze, zastanawiam się, czy moja 19-letnia córka jest już uzależniona od gier i internetu. Jak to zmierzyć?... Kiedyś była bardzo pogodną dziewczyną, miała chłopaka, przyjaciół, chodziła na kurs tańca. Kiedy chłopak ją rzucił, a było to półtora roku temu, zamknęła się w sobie. Przeszła, jeśli mogę to tak nazwać, załamanie nerwowe. Stała się apatyczna, nie było w niej ani trochę radości z życia. Odsunęła się od  znajomych, ich miejsce zajął komputer. Teraz zastanawiam sie, czy nie było w tym też mojej winy, bo nie wiedząc jak jej pomóc, zostawiłam ją samą sobie. A ona godzinami przesiadywała przed komputerem, także do późna w nocy, grając w przeróżne gry. Moje prośby, by zajęła się czymś innym, spełzły na niczym. Kiedyś wyłączyłam jej internet. Wpadła wówczas w niepohamowana złość, bez mała histerię, jaby straciła coś bardzo ważnego w swoim życiu. Ten stan trwa do dziś. Czy uzależnienie od komputera, internetu, gier, jest poważne? Jak sobie z nim poradzić? - pyta Jadwiga (43 lata)

Na pytania Czytelników odpowiada Sławomir Wolniak, lekarz specjalista psychiatra, ordynator Kliniki Wolmed w Dubiu k. Bełchatowa: http://czest.info/zdrowie

Gdy dziecko milczy jak zaklęte

– Od momentu pójścia do przedszkola z moją 4–letnią córką zaczęło dziać się coś dziwnego. Do tej pory bardzo komunikatywna w otoczeniu obcych osób przestała się odzywać. Nastąpiła wyraźna blokada, która dotyczy nie tylko pani przedszkolanki, ale i moich znajomych, z którymi córka miała kontakt, chociaż dość rzadki. Teraz bardzo dziwnie zachowuje się w ich towarzystwie. Nie tylko jest milcząca, ale jakby zawstydzona, wycofana. Jak dotąd byłam z córką tylko u lekarza pierwszego kontaktu, który zasugerował wizytę u specjalisty, by można było stwierdzić, czy córka nie cierpi na mutyzm. Z czym wiąże się ta choroba i czy łatwo ją wyleczyć? - pyta Joanna.

Na pytania Czytelników odpowiada Sławomir Wolniak, lekarz specjalista psychiatra, ordynator Kliniki Wolmed w Dubiu k. Bełchatowa: http://czest.info/zdrowie

Nowotwory, a stres

Moja 45-letnia siostra bardzo mocno przeżyła chorobę nowotworową i usunięcie macicy. I chociaż wydaje się, że teraz wróciła do zdrowia, bardzo się zmieniła. Nie dość, że uskarża się na wiele dolegliwości fizycznych, bóle pleców, głowy, karku, a także żołądka, to bardzo zamknęła się w sobie. Nie spotyka się z koleżankami, stroni od ludzi. Każda próba namówienia ją do wyjścia z domu kończy się wymówką o złym samopoczuciu, czy przeziębieniem. Zmieniły się też nasze relacje, nie mamy już takiego dobrego kontaktu jak kiedyś. Czy te objawy wskazują na to, że potrzebna jej pomoc terapeuty? - Katarzyna, 40 lat
Na pytania Czytelników odpowiada Sławomir Wolniak, lekarz specjalista psychiatra, ordynator Kliniki Wolmed w Dubiu k. Bełchatowa: http://czest.info/zdrowie

Nowotwory a stres

Moja 45-letnia siostra bardzo mocno przeżyła chorobę nowotworową i usunięcie macicy. I chociaż wydaje się, że teraz wróciła do zdrowia, bardzo się zmieniła. Nie dość, że uskarża się na wiele dolegliwości fizycznych, bóle pleców, głowy, karku, a także żołądka, to bardzo zamknęła się w sobie. Nie spotyka się z koleżankami, stroni od ludzi. Każda próba namówienia ją do wyjścia z domu kończy się wymówką o złym samopoczuciu, czy przeziębieniem. Zmieniły się też nasze relacje, nie mamy już takiego dobrego kontaktu jak kiedyś. Czy te objawy wskazują na to, że potrzebna jej pomoc terapeuty? - Katarzyna, 40 lat

Na pytania Czytelników odpowiada Sławomir Wolniak, lekarz specjalista psychiatra, ordynator Kliniki Wolmed w Dubiu k. Bełchatowa:
Dolegliwości zarówno fizyczne, jak i zaburzenia nastroju spotykają bardzo wiele osób mających za sobą długotrwale leczenie i pobyt w szpitalu. Cierpią one na bóle kręgosłupa, szyi oraz barków. Co w znacznej mierze spowodowane jest obronną reakcją organizmu na stres, bardzo często nieodłączny element choroby. Poza tego rodzaju dolegliwościami występują też depresja, czy nerwica. Choroba nowotworowa może powodować uraz psychiczny wywołujący stres. To bodźce psychospołeczne, które odbierane są przez mózg i przenoszone są przez układ nerwowy do całego organizmu. Wpływają na układ immunologiczny i stężenie cząsteczek białkowych, zakłócając czuły system powiązań komórkowych układu odpornościowego. Uwalniają nadmierne ilości kortyzolu, testosteronu, czy insuliny wpływając na układ hormonalny. Przewlekły stres uszkadza DNA człowieka, wyzwala toksyczne wolne rodniki i przyspiesza starzenie oraz degenerację ludzkich komórek.
Osobom, które z powodu choroby nowotworowej znalazły się w sytuacji stresowej, bardzo ciężko poradzić sobie z nową rzeczywistością. Aktywne do tej pory zawodowo nagle większość czasu spędzają w domu. Towarzyszy im apatia, mają zaburzone poczucie własnej wartości, charakteryzuje je bezradność, często cierpią na bezsenność. W konsekwencji przestają dbać o siebie, wycofują się z życia towarzyskiego (dochodzi do izolacji społecznej), przestają być aktywne społecznie i zamykają się w swoich czterech ścianach. W takim przypadku nieodzowna wydaje się być pomoc bliskich i przyjaciół, których rolą nie jest krytykowanie takiego stanu rzeczy, a  rzetelna i systematyczna pomoc.
W wielu przypadkach skuteczna jest też pomoc terapeuty i udział w terapii, która wskaże sposoby radzenia sobie ze stresem i pomoże w zminimalizowaniu negatywnych emocji. W Polsce istnieje wiele bezpłatnych programów, udział w których pozwoli na zmiane takiego stanu rzeczy. Jeden z nich prowadzony jest przez Fundację Rozwój – Lepsza Przyszłość i realizowany jest w Klinice Wolmed. Warsztaty terapeutyczne „Przystań” skierowane są do osób ze średnim i znacznym stopniem niepełnosprawności. Przez 6 dni uczestnicy warsztatów  biorą udział w zajęciach prowadzonych przez profesjonalnie przygotowanych terapeutów. Pod ich opieką uczą się asertywności, nabierają pewności i wiary w siebie. Klinikę opuszczają psychicznie wzmocnieni. Warsztaty mają pomóc w radzeniu sobie z trudnościami w życiu codziennym, poprawieniem komunikacji w rodzinie i z innymi ludźmi, a także z akceptacją pewnych zaburzeń dotyczących samego pacjenta oraz – przede wszystkim – z asertywnością. Terapia ma za zadanie przywrócić te osoby do społeczeństwa.